جاسازی گنج در سنگ در زمان باستان و قدیم موضوعی است که در این مطلب می خواهیم به آن بپردازیم. این یک موضوع جالب و دیدنی است که نشان می‌دهد چگونه مردم قدیم از هنر و دانش خود برای نگهداری و پنهان کردن اموال خود استفاده می‌کردند. جاسازی گنج در سنگ به دلایل و اهداف مختلفی انجام میشده که در ادامه به بررسی آنها می پردازیم، با امیدوارم از خواندن این مطلب لذت ببرید.

جاسازی گنج در سنگ در زمان باستان

چرا مردم قدیم گنج جاسار می‌کردند؟

جاسازی گنج در سنگ یک روش قدیمی و متداول برای حفاظت از اموال و ارزش‌ های قابل تبادل بود. مردم قدیم برای دلایل مختلفی گنج جاساز می‌کردند، مثلاً:

• برای پس‌انداز کردن و ذخیره کردن پول و طلا و جواهر
• برای فرار از دشمنان و حملات تاریخی
• برای پنهان کردن اشیای مقدس و با اهمیت فرهنگی
• برای رعایت سنت‌ها و آیین‌های دینی
• برای تحویل دادن به نسل‌های آینده

بعضی از گنج‌های جاساز شده در سنگ هرگز پیدا نشده‌اند و هنوز در مناطق مختلف جهان منتظر کشف شدن هستند. بعضی دیگر از آنها توسط کاوشگران، باستان‌ شناسان، تاریخ‌ پژوهان و … پیدا شده‌اند. این گنج‌ها معمولاً شامل سکه‌ها، ظروف، زیورآلات، سلاح‌ها، لوح‌ها، نقش‌برجسته‌ها و سایر اشیای باستانی هستند که نشان دهندهٔ تاریخ، فرهنگ، هنر و دین مردم قدیم است.

چگونه مردم قدیم گنج را در سنگ جاساز می‌کردند؟

برای جاساز کردن گنج در سنگ، مردم قدیم ابتدا باید یک سطح صخره‌ای مناسب را پیدا کنند. سطح صخره‌ای باید دارای خصوصیات زیر باشد:

• کافی باشد بزرگ و صاف
• دور از دید عامه و رفت و آمدهای زیاد
• نزدیک به منبع آب یا رودخانه باشد
• دارای علائم طبیعی یا ساختگی باشد که به عنوان نقطهٔ مرجع قابل شناسایی باشند

پس از پیدا کردن سطح صخره‌ای مناسب، مرحله بعد حک کاری روی سطح صخره بود. حک کاری می‌توانست به دو روش انجام شود:

• روش اول: حفر یک حفره یا یک کاسه در سطح صخره و قرار دادن گنج در آن. سپس پوشاندن حفره یا کاسه با یک تکه سنگ یا خاک و سنگ‌های کوچک. این روش برای جاساز کردن گنج‌های کوچکتر و سبک‌تر مناسب بود.
• روش دوم: بریدن یک تیکه از سطح صخره و خالی کردن داخل آن. سپس قرار دادن گنج در داخل تیکه بریده شده و چسباندن آن به سطح صخره با استفاده از مواد چسبنده مانند رزین، گچ، خاک رس و غیره. این روش برای جاساز کردن گنج‌های بزرگتر و سنگین‌تر مناسب بود.

در هر دو روش، معمولاً روی سطح صخره علائمی حک می‌شد که به عنوان نشانه‌های راهنما، هشدار، تاریخ، نام، دعا و غیره عمل می‌کردند. این علائم می‌توانستند به شکل نقش‌برجسته‌ها، نقش‌زده‌ها، خطوط، نقطه‌ها، حروف، علائم نجومی، حیوانات و غیره باشند. بعضی از این علائم به زبان‌های مختلفی مانند پارسی باستان، پهلوی، اوستایی، آرامی، عبری و غیره نوشته می‌شدند.

چه گنج‌های جاساز شده در سنگ در ایران پیدا شده‌اند؟

جاسازی گنج در سنگ یکی از هنرهای منحصر به فرد و اصیل ایران باستان است که توسط تمدن‌های مختلفی مانند لولوبی‌ها، هخامنشیان، سلوکیان، اشکانیان و ساسانیان انجام می‌شده است. بسیاری از این گنج‌ها همچنان در مناطق مختلف کشور منتظر کشف شدن هستند. اما بعضی از آنها هم توسط باستان‌شناسان و گنج‌بازان پیدا شده‌اند. برخی از مثال‌های معروف این گنج‌ها عبارتند از:

• گنج لولوبی: گنج لولوبی یک گروه از نقش‌برجسته‌های سنگی است که در استان خوزستان و در نزدیکی شهر شوش پیدا شده است. این نقش‌برجسته‌ها توسط لولوبی‌ها، یک قبیلهٔ الامید در قرن هفتم قبل از میلاد حک شده است. این گنج‌ها شامل سکه‌ها، ظروف، زیورآلات و سایر اشیای باستانی لولوبی هستند که در سال ۱۹۶۲ توسط گروهی از باستان‌شناسان فرانسوی کشف شدند. این گنج‌ها نشان می‌دهند که لولوبی‌ها یک تمدن پیشرفته و ثروتمند بودند که با هخامنشیان و بابلیان رقابت می‌کردند.
• گنج هخامنشی: گنج هخامنشی یک گروه از نقش‌برجسته‌های سنگی است که در استان فارس و در نزدیکی شهر پاسارگاد پیدا شده است. این نقش‌برجسته‌ها توسط هخامنشیان، یک امپراتوری بزرگ و قدرتمند در قرن چهارم قبل از میلاد حک شده‌اند. این نقش‌برجسته‌ها شامل تصاویر و متون مربوط به شاهان هخامنشی مانند کوروش، داریوش و خشایارشا هستند که در آنها از خود، خانواده، خدایان، تاریخ، سیاست و جنگ سخن می‌گویند. این نقش‌برجسته‌ها به زبان پارسی باستان و به الفبای کونه نوشته شده‌اند.
• گنج ساسانی: گنج ساسانی یک گروه از نقش‌برجسته‌های سنگی است که در استان خراسان رضوی و در نزدیکی شهر بیرجند پیدا شده است. این نقش‌برجسته‌ها توسط ساسانیان، یک امپراتوری عظیم و مقتدر در قرن سوم و چهارم میلاد حک شده‌اند. این نقش‌برجسته‌ها شامل تصاویر و متون مربوط به شاهان ساسانی مانند شاپور، بهرام و خسرو هستند که در آنها از خود، خانواده، خدایان، تاریخ، سیاست و جنگ سخن می‌گویند. این نقش‌برجسته‌ها به زبان پارسی متأخر و به الفبای پهلوی نوشته شده‌اند.

این گنج‌ها فقط برخی از نمونه‌های جاسازی گنج در سنگ در زمان باستان هستند. هنوز بسیاری از گنج‌های دیگر در مناطق مختلف ایران وجود دارند که منتظر کشف شدن توسط کسانی هستند که علاقه و شور و شوق به تاریخ و باستان دارند. شاید شما هم یکی از آنها باشید.

اگر چنین است، پس مواظب باشید که در جستجوی گنج، از احترام به میراث فرهنگی و تاریخی خود بکاهید نکنید. گنج‌های جاساز شده در سنگ نه تنها ارزش مادی دارند، بلکه ارزش علمی، هنری و روحی هم دارند. آنها بخشی از هویت و شخصیت ملت ایران هستند که باید با عشق و افتخار حفظ و نگهداری شوند.

امیدوارم این مقاله برای شما جالب و آموزنده بوده باشد. اگر در مورد این مطلب یا خرید فلزیاب سوالی یا انتقادی دارید در زیر همین مطلب سوالات خود را بنویسید.